Zmarła pilot Jadwiga Piłsudska – Jaraczewska

Z żalem informujemy, że 16 listopada w Warszawie w wieku 94 lat zmarła pilot Jadwiga Piłsudska – Jaraczewska, Członek Honorowy Aeroklubu Warszawskiego.

Jadwiga Piłsudska urodzona 28 lutego 1920 r. w Warszawie, młodsza córka Marszałka Józefa Piłsudskiego.

W 1937 r. rozpoczęła szkolenie szybowcowe w Sokolej Górze koło Krzemieńca na Wołyniu, które kontynuowała w Bezmiechowej, zdobywając kolejne kategorie szybowcowe od A do D. Członek Aeroklubu Warszawskiego, gdzie latała na motoszybowcach „Bąk”.
W 1938 r. wykonała m.in. na szybowcu „Delfin” przelot z Bezmiechowej do Łukowa na Podlasiu (270 kilometrów).
Łącznie do 09.1939 r. wylatała około 100 godzin na szybowcach.

Jadwiga Piłsudska podczas ćwiczeń na szybowcu szkolnym "Wrona" Jadwiga Piłsudska podczas ćwiczeń na szybowcu szkolnym "Wrona"

W okresie szkolenia szybowcowego, specjalnie dla Niej opracowano pierwszą w Polsce pokładową radiostację szybowcową.

Jadwiga Piłsudska

W wrześniu 1939 r. poprzez Rygę i Sztokholm przedostała się do Wielkiej Brytanii.

W 1940 r. Piłsudska rozpoczęła na Uniwersytecie Cambridge studia architektoniczne.
Pomimo wielokrotnych wniosków dopiero w połowie 1942 r. została zakwalifikowana do ATA (Air Transport Auxiliary), cywilnej organizacji zajmującej się rozprowadzaniem wyprodukowanych bądź wyremontowanych samolotów z fabryk i warsztatów na wojskowe lotniska RAF.
Jadwiga Piłsudska była jednym z 17 polskich pilotów, w tym jedną z trzech Polek w całym ATA. Wielokrotnie odwiedzała polskie jednostki, m.in. dostarczając do dywizjonów myśliwskich Spitfire’y.

Anna Leska, Jadwiga Piłsudska, Barbara Wojtulanis Anna Leska, Jadwiga Piłsudska, Barbara Wojtulanis Anna Leska, Jadwiga Piłsudska, Barbara Wojtulanis Jadwiga Piłsudska
Za służbę została odznaczona Brązowym Krzyżem Zasługi z Mieczami.
Dostarczyła około 230 samolotów 21 różnych typów: dwusilnikowych (Anson, Dragon Rapide, Oxford) oraz jednosilnikowych (Piper Cub, Auster, Barracuda, Defiant, Fairchild, Firefly, Hart, Harvard, Hurricane, Lysander, Magister, Master, Moth, Mustang, Spitfire, Tutor) z ogólnym nalotem ponad 312 godzin.

Jadwiga Piłsudska

W 1944 r. wyszła za oficera Marynarki Wojennej kpt. Andrzeja Jaraczewskiego i przyjęła nazwisko Piłsudska-Jaraczewska.
Po zakończeniu służby w ATA podjęła przerwane studia w Polskiej Szkole Architektury na Uniwersytecie w Liverpoolu, które ukończyła zdobywając w 1946 r. dyplom inżyniera architekta.

Jesienią 1990 r. powróciła do Polski. Zamieszkała w Warszawie.
Zajmowała się pracą społeczną w założonej przez siebie Fundacji Rodziny Piłsudskich i Towarzystwie Przyjaciół Instytutów Józefa Piłsudskiego.
Jadwiga Piłsudska-Jaraczewska za powojenną działalność odznaczona została Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.

Barbara Wojtulanis oraz Jadwiga Piłsudska Jadwiga Piłsudska, Barbara Wojtulanis

Jadwiga Piłsudska Członek Honorowy AW

Fotografie: